From Brussels With Love | Blog

Στην πρωινή πτήση της Aegean για Βρυξέλλες. Άψογο το καλωσόρισμα των αεροσυνοδών, ζεστή και καθησυχαστική η φωνή του πιλότου στις πρώτες πληροφορίες για την πτήση. Τακτοποιήθηκα στη θέση μου και άνοιξα την εφημερίδα να ενημερωθώ για τα τρέχοντα. Συνειδητοποίησα άμεσα, ότι τριγύρω μου και μπρος μου και πίσω κάθονταν άνθρωποι, που γνωρίζονταν καλά μεταξύ τους και φυσικά το έκαναν αμέσως και με κάθε τρόπο γνωστό. Δεν έδωσα σημασία και βυθίστηκα στο άρθρο σχετικά με τις δηλώσεις Καζάκου, ο οποίος «επετίμησε αυστηρότατα τους νέους που βρίσκουν δουλειά στο εξωτερικό και φεύγουν από την Ελλάδα … Αυτό που κάνουν είναι στην ουσία προδοσία, είπε», κατά τα γραφόμενα της εφημερίδας.

Τυχαίνει να γνωρίζω πολλούς νέους και νέες, που ήρθαν από την Ελλάδα για δουλειά στον τόπο που ζω. Με πανεπιστημιακά διπλώματα και μεταπτυχιακά. Πονεμένες ιστορίες γιατί κανείς δεν θέλει να ξεριζώνεται από τον τόπο του και τους δικούς του. Θα μπορούσαν να μείνουν στην Ελλάδα και να μη τους κολλήσει η ρετσινιά του «προδότη», από τον κάθε άσχετο και βολεμένο εκεί, αλλά προτίμησαν να φύγουν, γιατί «δεν αρκούνταν στην απλή χαρά που βρίσκει το ζώο στο κοπάδι του: σπουδές της πλάκας, χαρτί της πλάκας και θέση στο Δημόσιο», όπως τόνιζε ο συγγραφέας του άρθρου στη συνέχεια. Θυμήθηκα τα δικά μου πρώτα βήματα στο εξωτερικό, πάνε δεκαετίες τώρα. Παρόλες τις δυσκολίες και τις αντιξοότητες, μια λέξη και μόνο θα μπορούσε να περιγράψει εκείνη την δύσκολη προσπάθεια στον ξένο τόπο: Αξιοκρατία, έτσι όπως με αντιμετώπισαν στο χώρο εργασίας μου! Την έζησα και δεν ξεχνώ.

Θα πρέπει να ήμουν πολύ νοσταλγικά βυθισμένη στις σκέψεις μου για εκείνη την εποχή, γιατί με ενόχλησε αφάνταστα η τσιριχτή φωνή ακριβώς πίσω από το αριστερό μου αυτί και ο θόρυβος της νάυλον σακούλας που ξεδιπλωνόταν: «Παιδιά, ποιός θέλει σοκογκοφρετάκια ρυζιού;». Ο διπλανός μου είπε πως δεν θα πάρει γιατί περίμενε τον καφέ. Η σακούλα άρχισε να περιοδεύει και εγώ ξαναβρέθηκα στην πρωινή πτήση της Aegean για Βρυξέλλες, που άρχισε πιά να μου θυμίζει σχολική εκδρομή του Δημοτικού με λεωφορείο, τον παλιό εκείνο καιρό και εμάς πίσω στη γαλαρία να ανοίγουμε ταπεράκια με κεφτεδάκια, τυροπιτάκια, και όλα τα εις -άκια. Δεν μπορεί, από κάπου θα ξεφύτρωνε και μια Θεανώ με τα γεμιστά της, γέλασα πικρόχολα. Εν τω μεταξύ οι φωνές και τα πειράγματα του ενός προς τον άλλον της παρέας είχαν αρχίσει να γίνονται ενοχλητικά και ανυπόφορα. Όλα τα είχε ο μπαχτσές, την «θειούλα» με τις λιχουδιές για όλη την παρέα, τον «αρχηγό» με την πορτοκαλί μπλούζα, τσίτα στην κοιλιά, να γλιστράει από σειρά σε σειρά, μπρος-πίσω, για να μη μείνει κανείς παραπονεμένος από τα γλοιώδη αστειάκια του. Τον «αγαθούλη» της παρέας, που είχε γείρει να κοιμηθεί και μόλις πήγε να γλαρώσει το μάτι του τον σκούντηξε η αεροσυνοδός να δει αν είναι καλά κλεισμένη η ζώνη του. Την είχαν φωνάξει οι κολλητοί του γιατί τάχα δεν κούμπωνε η ζώνη του. …

«Ρε σύ, στις 3 έχουμε την πρώτη συνάντηση, τι θα τους πούμε; Έχει προετοιμαστεί κανείς;», ρώτησε ρητορικά ο «αρχηγός». «Κανονίστε το μεταξύ σας, γιατί εγώ λέω να την κάνω για κάνα-δυο ώρες, μόλις φτάσουμε. Έχω ξυπνήσει από τα χαράματα», ακούστηκε βαριεστημένα κάπου στις πίσω σειρές.

«Α τέλεια, προφταίνουμε να πάμε ένα spa, μέχρι να αρχίσουμε», αποφάνθηκε το μανεκέν της παρέας. «Γιατί έχεις φέρει και μαγιό;» ρωτάει με περιέργεια ο «άσχετος». «Δεν χρειάζεσαι μαγιό για τα spa, ρε ούφο» ήρθε κοφτή η απάντηση. Είχα βγάλει πλέον μπλοκάκι και έγραφα…

Κατεβάζοντας την χειραποσκευή μου πάνω από το κεφάλι της «θειούλας», την ρώτησα αδιάφορα κοιτώντας γύρω μου, τι ομάδα είναι, εννοώντας την παρέα της. «Ολυμπιακός», μου απάντησε. Α, κι εγώ το ίδιο της χαμογέλασα. Αντιλαμβανόμενος την κατρακύλα της κατάστασης ο «σοβαρός» της παρέας, που καθόταν δίπλα της ανέλαβε την ανάκαμψή της: «Είμαστε από διαφορετικές ομάδες, μη το ψάχνετε».

Έλα όμως που εμένα με έτρωγε η περιέργεια, ποιοί ήταν όλοι αυτοί, γιατί μιλάμε για μια ομάδα 15-20 ατόμων, που όπως κατάλαβα από τις συζητήσεις τους, έρχονταν στις Βρυξέλλες με επίσημη αποστολή από τον φορέα που εκπροσωπούσαν. «Είμαστε βουλευτές», μου απάντησε τελικά με στόμφο η «θειούλα». «Και δημοσιογράφοι», συμπλήρωσε ο ασπρομάλλης με το σκουλαρικάκι στο αριστερό αυτί. Δεν με ικανοποίησε πλήρως η απάντηση, αλλά ένα μεγάλο χωριό είναι οι Βρυξέλλες και μια τέτοια ομάδα δεν θα περνούσε απαρατήρητη, σκέφτηκα. Αύριο-μεθαύριο θα το ερευνούσα το θέμα.

Φτάνοντας όμως στην έξοδο των αφίξεων έπεσα κυριολεκτικά επάνω σ΄ έναν κύριο, που κρατούσε μια πελώρια επιγραφή: «GROUPE KYRKOS» έγραφε και προφανώς περίμενε τους νεοαφιχθέντες της πτήσης από Αθήνα για να τους συνοδεύσει στον προορισμό τους. Λες να είναι για το Ευρωκοινοβούλιο, είπα μέσα μου, ενθυμούμενη την απάντηση που είχα πάρει, «βουλευτές και δημοσιογράφοι» …

Μπορεί όμως και όχι. Το εύχομαι, γιατί θα ήταν κατάντια αλλιώς. Για το Ελληνικό Κοινοβούλιο, μιλάω …

No tags

Επιστημονικά συνέδρια του είδους έχει τύχει να παρακολουθήσω πολλά και σε διάφορες γωνιές της γης. Ο τίτλος βέβαια, «Η Ενωμένη Ευρώπη και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα» όπως και ένας από τους συνδιοργανωτές-φορείς, το φημισμένο Καθολικό Πανεπιστήμιο Leuven του Βελγίου, ήταν εγγύηση από την αρχή για την επιτυχία. Δεν υπήρχε αμφιβολία για αυτό, αλλά και οι σύγχρονοι προβληματισμοί σε θέματα όπως το προσφυγικό και η τρομοκρατία έπαιξαν τον ρόλο τους. Το ιδιαίτερο στην περίπτωση για μένα ήταν το κτίριο, ναι το κτίριο διεξαγωγής του συνεδρίου: Η Βασιλική Ακαδημία των Επιστημών και των Καλών Τεχνών στις Βρυξέλλες, που κτίστηκε το 1769, με προσωπική διαταγή της Αυστριακής Αυτοκράτειρας Μαρίας-Θηρεσίας, όταν η επιρροή της έφτανε μέχρι την Ολλανδία τότε. Ένα πελώριο πορτραίτο της σε καλωσορίζει στην είσοδο του επιβλητικού κτιρίου, του οποίου οι πόρτες ανοίγουν σχεδόν μόνο για συνέδρια και άλλες εκδηλώσεις διεθνούς βεληνεκούς. Με μια κούπα καφέ στο χέρι τριγύριζα στα διαλείμματα στις υπέροχα διακοσμημένες και άριστα διατηρημένες αίθουσές του. Κόσμημα σε μια πόλη τα όμορφα κτίρια φορτωμένα με ιστορία!

Την άλλη μέρα πήρα το τρένο για το Λονδίνο, όπου είχαμε την εαρινή συνάντηση των νομικών αντιπροσώπων της Συνδιάσκεψης Ευρωπαϊκών Εκκλησιών (CEC). Οι βρετανοί συνάδελφοι, από την Αγγλικανική και την Μεθοδιστική Εκκλησία αντίστοιχα, επέμεναν να πάμε εκεί να τους συναντήσουμε. Γλυκόπικρες οι συζητήσεις μας της ημερησίας διάταξης, με το BREXIT παρόν και τον φόβο των εκκλησιών εκεί, ότι θα χάσουν την επαφή τους με την ηπειρωτική Ευρώπη μαζί και όλα τα καλά που έχει φέρει μέχρι τώρα ο διάλογος ανάμεσα στις εκκλησίες στο πλαίσιο του CEC. Θα μπορούν άραγε να συνεχίσουν; Αλλά ας μείνω στα κτίρια …

Την πρώτη μέρα συνεδριάσαμε στην Μεθοδιστική Εκκλησία του John Wesley, που βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το Westminster. Την συγκλονιστική ιστορία της, καθώς και αυτή του ιδρυτή της μπορεί κανείς να την ψάξει, τώρα μάλιστα που γιορτάζουμε τα 500 χρόνια από την Θρησκευτική Μεταρρύθμιση στη Ευρώπη. Στην είσοδο μας υποδέχτηκε ο ίδιος ο ιδρυτής της, «μαρμαρωμένος» στο φυσικό του μέγεθος που μόλις ξεπερνούσε το ενάμισι μέτρο ύψος. Η τωρινή βασίλισσα της Αγγλίας, η Ελισάβετ Β΄, κάποια φορά, μετά από την λειτουργία της στην αγγλικανική εκκλησία του Westminster, πήγε με τα πόδια απέναντι, γιατί ήθελε να «συγκριθεί» από περιέργεια με κάποιον που ήταν κατά τι κοντύτερος από εκείνη, την Υψηλοτάτη, που δεν φημίζεται, όμως, για το ύψος της. Αλλά το άγαλμα του John Wesley ήταν τοποθετημένο επάνω σε βάθρο που ήταν αδύνατο να μετακινηθεί, έστω και για την ιδιαίτερη περίπτωση, όπως μας τόνισε ο υπεύθυνος. Θα της έμεινε καημός, φαντάζομαι …

Την επόμενη μέρα είμασταν φιλοξενούμενοι της Αγγλικανικής Εκκλησίας, σε κτίρια του συλλόγου Gray‘s Inn, στο κέντρο του Λονδίνου, που μετράει 600 χρόνια παράδοσης, με μέλη δικηγόρους και δικαστές και του οποίου ο συνάδελφος από την CEC είναι μέλος. Συνεδριάσαμε κάτω από το βλέμμα λόρδων με τις παράξενες περούκες τους και ακουμπώντας σε βαρύτιμα αγγλικά τραπέζια. Όλοι οι τοίχοι γεμάτοι με τις βλοσυρές μορφές τους και σε απόλυτη αρμονία με το περιβάλλον. Άδυτο για κοινούς θνητούς …

Πίσω στις Βρυξέλλες, έκλεισε αυτή η ασυνήθιστη «καθημερινότητα» της περασμένης εβδομάδας, με ένα υπέροχο κονσέρτο με μπαρόκ μουσική, για σοπράνο (τυχαίνει να είναι οικογενειακή φίλη και άριστη στο είδος της η Anneli Harteneck), βιολί, φλάουτο, τσέλο και όργανο, με έργα, Μπαχ, Χαίντελ, Βιβάλντι κ.ά. Κι εδώ είναι το κτίριο που έπαιξε τον δικό του, ιδιαίτερο ρόλο: η μικρή εκκλησούλα της Αναστάσεως, η επονομαζόμενη και Chapelle pour l‘Europe, στην καρδιά της ευρωπαϊκής συνοικίας των Βρυξελλών. Εδώ μαζεύονται τα μεσημέρια στο διάλειμμά τους όσοι εργάζονται στην περιοχή, για συζήτηση και τα βράδια για τις διάφορες εκδηλώσεις που διοργανώνονται από τις εκκλησίες, κάθε δόγματος. Μια ζεστή και φιλόξενη γωνιά για ανάπαυση πνεύματος και περισυλλογή, στον γρήγορο ρυθμό ζωής της καθημερινότητας των Βρυξελλών.

Τα κτίρια, λένε, έχουν «ψυχή» και την βρίσκει κανείς, αν την ψάξει και αν τον ενδιαφέρει βέβαια το βάθος χρόνου και τόπου.

No tags

Apr/17

16

Μέρα Λαμπρής

Βρυξέλλες. Τα πέταλα από τα άνθη της κερασιάς του κήπου πετούν μπροστά από το κλειστό μου παράθυρο. Ο αέρας τα σπρώχνει από δω κι από κει, σα χιονονιφάδες. Ένας θαμπός ήλιος πάει να γύρει. Και μετά βροχή, ανήμερα το Πάσχα!

Ο πατέρας μου την έλεγε πάντα Λαμπρή και είναι η πρώτη φορά που έρχεται αυτή η μέρα και δεν είναι εκείνος εδώ… Φρόντιζε αποβραδίς για όλα, να είναι έτοιμα που θα ξημέρωνε. Έδινε πρώτος το παρόν στο λάκκο, τοποθετούσε τα κλήματα, που είχαν μαζευτεί, να είναι έτσι, ώστε να πάρουν αμέσως φωτιά. Έβαζε στην άκρη τον κουβά με το νερό, για την περίπτωση που θα φούντωνε η φωτιά και θα «έτρωγε» τα κλήματα, χωρίς να τα «χωνέψει» για το ψήσιμο και περίμενε. Ένας-ένας οι γειτόνοι έβγαιναν από τα σπίτια τους, με το σκαμνάκι τους και το αρνί στη σούβλα. Έθιμο παλιό να ψήνει όλη η γειτονιά μαζί τον οβελία, ο καθένας τον δικό του βέβαια. Τους απόπαιρνε μαλακά, ότι έτσι που καθυστερούσαν ούτε το βράδυ δεν θα έτρωγαν το λαμπριάτικο. Όλοι τον ήξεραν για τη βιασύνη του να δει τα αρνιά στο λάκκο και δεν του κάκιωναν, που τους απόπαιρνε λαμπριάτικα. Ύστερα έπαιρνε τη θέση του και άρχιζε πρώτος το «Χριστός Ανέστη», τρεις φορές, έκανε το σταυρό του και έσωνε: «Και του χρόνου να είμαστε καλά να γιορτάσουμε την Ανάσταση του Κυρίου»!

Σε προηγούμενα χρόνια τον θυμάμαι να σέρνει πρώτος το χορό εκεί έξω στο λάκκο και να καλεί την νεολαία να τον ακολουθήσει. Το καλούσε το έθιμο, έλεγε. Δεν άφηνε περαστικό ακάλεστο, για έναν μεζέ και μια καλή κουβέντα. Να μάθει από πού έρχεται και να του πει τα έθιμα του χωριού μας. Από τη στιγμή που έμπαινε το αρνί στη θράκα τελείωνε και η δική του ευθύνη και είμασταν η νεώτερη γενιά που φροντίζαμε εκ περιτροπής ώστε να φάμε ψημένο το αρνί το μεσημέρι. Τάχα για να μαζέψει λίγο τη φωτιά ερχόταν προς το μέρος μας και μας διάταζε, πότε να το γυρίζουμε πιο γρήγορα για να μη καεί από τη μια πλευρά, πότε για να μας ενθαρρύνει, ότι καλά το κάναμε. Ήθελε να περάσει τη γνώση του και σ΄αυτό το ελάχιστο, σ΄εμάς τα παιδιά του, με τον τρόπο του.

Μια τέτοια μέρα της Λαμπρής και αφού είχαμε φέρει το αρνί στο σπίτι και είχαμε ετοιμάσει το τραπέζι, τον περιμέναμε να έλθει για να αρχίσουμε. Αργούσε και ανησυχήσαμε. Κάποια στιγμή τον είδαμε να εμφανίζεται στην πόρτα και πίσω του ένα τσούρμο παιδιά και μια γυναίκα, Αθηναία, όπως καταλάβαμε από την εμφάνισή της. Μας ήταν εντελώς άγνωστοι και κοιταχτήκαμε.

«Τους βρήκα έξω στο δρόμο να γυρίζουν», είπε απολογούμενος, «ο πατέρας είναι στρατιωτικός, μου είπαν, και έχει πάει στην Κύπρο, στο καθήκον. Τους είπα να κοπιάσουν να φάμε μαζί, μέρα που είναι σήμερα».

Εμείς τα παιδιά το χαρήκαμε, που θα είχαμε άλλα τρία συνομήλικα σχεδόν, στο τραπέζι, που μόλις μας έπαιρνε όλους μαζί πλέον. Το αρνί έφτασε και περίσσεψε και ήταν σούρουπο, όταν σηκωθήκαμε όλοι χορτασμένοι και χαρούμενοι από το τραπέζι. Πού θα πήγαινε τώρα η μητέρα με τα τρία παιδιά της; Δεν είχαν πού να μείνουν, είπαν, γιατί υπολόγιζαν να γυρίσουν με το τελευταίο λεωφορείο πίσω στην Αθήνα. Δεν ήξεραν ότι δεν θα είχε συγκοινωνία εκείνη τη μέρα…

Μέρα Λαμπρής που ήταν η λύση βρέθηκε αμέσως, θα έμεναν εκείνο το βράδυ μαζί μας. Όλοι μας συμφωνήσαμε. Η αδελφή μου κι εγώ παραχωρήσαμε το δωμάτιό μας στην φιλοξενούμενη οικογένεια και εμείς στρωματσάδα στο σαλόνι. Κατά το μεσημεράκι την άλλη μέρα αποχαιρετιστήκαμε και έφυγαν και πήγαν στο καλό και με καλούδια στην τσάντα για το δρόμο.

Μια-δυο μέρες αργότερα ανακάλυψε η αδελφή μου, ότι έλειπαν από τη συλλογή της με τα γραμματόσημα τα πιο αγαπημένα της και τα πιο σπάνια για την εποχή…

Με κλάματα το είπαμε στον πατέρα μας, κι εκείνος: «Πόσα γραμματόσημα θέλετε να σας …αγοράσω; Για σκεφτείτε όμως, ότι αυτά τα παιδιά έκαναν Λαμπρή χωρίς τον πατέρα τους…».

Και είναι η πρώτη Λαμπρή φέτος που κι εμείς γιορτάζουμε χωρίς τον δικό μας πατέρα.

Δεν ήθελα να είμαι εκεί που μέχρι πέρυσι ήταν εκείνος παρών, μια τέτοια μέρα. Τον αποχαιρετήσαμε για το αιώνιο ταξίδι και πλήρη ημερών, μια βδομάδα μετά τη Λαμπρή, πριν ένα χρόνο. Οι θύμισες μελαγχολούν κι ας ξέρω ότι, «Χριστός Ανέστη εκ νεκρών, θανάτω θάνατον πατήσας και τοις εν τοις μνήμασι ζωή χαρισάμενος». Κι ας ξέρω ότι, όποιος πιστεύει σ΄Αυτόν, και αν αποθάνει θέλει ζήσει και θα ζει αιώνια.

Αλλά κι εδώ που είμαι μακριά, μέρα Λαμπρής σήμερα, λείπει…

No tags

Mar/17

26

Πρόσω ολοταχώς …

… και με τη μέγιστη ταχύτητα, θα συμπλήρωνα αν ήμουν ο κυβερνήτης αυτού του καραβιού που το λένε «Ενωμένη Ευρώπη». Ξεκίνησε από το λιμάνι της ανάγκης, τότε πριν από 60 χρόνια με βαρύτιμο φορτίο την ελπίδα για ειρήνη ζωγραφισμένη στην πλώρη του. Άφησε θαρραλέα πίσω του την λογική του πολέμου που μόνο στάχτες, νεκρούς και ερείπια είχε να δώσει και άνοιξε πανιά για αλλού. Ταξίδεψε σε δύσκολες θάλασσες, σε άγνωστα χωρικά ύδατα, κύματα κόντεψαν να το καταπιούν. Και νάτο σήμερα το πολύπαθο σκαρί γύρισε και πάλι στο παλιό του λιμάνι. Δεν ήταν όμως πια εκεί οι παλιοί του καπεταναίοι να το υποδεχτούν, η σκυτάλη πέρασε σε άλλα χέρια και μια νέα γενιά κλήθηκε να υπογράψει, ότι έπιασε λιμάνι. Μόνο για αποτίμηση της έως τώρα πορείας του και για τη λήψη αποφάσεων για το μέλλον.

Λίγα είναι στην ουσία αυτά που έχουν αλλάξει από την Συνθήκη της Ρώμης τότε, στις 25 Μαρτίου 1957, μέχρι την τωρινή Διακήρυξη της Ρώμης, στις 25 Μαρτίου 2017. Το πλήρωμα αυξήθηκε στο μεταξύ και αγκάλιασε όλον τον ευρωπαϊκό χώρο, όλους αυτούς δηλαδή που με την θέλησή τους μπήκαν στο καράβι. Όσοι έμειναν εκτός, πάλι με τη θέλησή τους έμειναν …

Οι κίνδυνοι γύρω μεγάλοι και ο νέος στόχος υψηλός, όπως αναφέρεται στη Διακήρυξη. Για να επιτευχθεί πρέπει όλοι να τηρούν αυστηρά τις προδιαγραφές. Δεν έχουν θέση πολιτικά τερτίπια και εθνικές προτιμήσεις, χωρίς και να αγνοούνται βέβαια εντελώς. Η πολιτιστική πολυμορφία ήταν και είναι δεδομένη και αναγνωρισμένη. Το ίδιο και οι κοινές αξίες όπως για παράδειγμα καταγράφονται στον «Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ένωσης», ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματά της, που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της Συνθήκης της Λισαβόνας, του Συντάγματος της Ευρώπης. Εκεί διαβάζουμε για το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, για το δικαίωμα στη ζωή και στη ακεραιότητα του προσώπου, για το δικαίωμα στην ελευθερία και την ασφάλεια, για τον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής, για την ελευθερία της σκέψης, της συνείδησης και της θρησκείας. Για την ελευθερία έκφρασης και πληροφόρησης από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, με σεβασμό στην πολυφωνία. Όλα αυτά και πολλά άλλα αποτελούν τη βάση του Κοινοτικού Κεκτημένου, που ισχύει απαράλαχτα σε όλες τις χώρες της Ένωσης. Κάποια κράτη βέβαια έχουν άλλη αντίληψη σε κάποια θέματα και επιδιώκουν με δικούς τους νόμους να μειώσουν, για παράδειγμα, την πολυφωνία στα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Κάποια άλλα αγνοούν την απαγόρευση για διακρίσεις και «χτίζουν» τείχη ανάμεσα στους ίδιους τους πολίτες τους και στο ευρωπαϊκό σύνολο. Αλλά κανένας δεν υποχρεώνει αυτά τα όποια κράτη να βαδίσουν στον ίδιο βηματισμό με τους άλλους. Δεν απαγορεύεται σε κάποια χώρα να συνεργαστεί με άλλες για να προχωρήσουν μαζί πιο γρήγορα, όπως και δεν αποκλείεται καμιά χώρα από αυτή την «ενισχυμένη συνεργασία». Η ίδια η Συνθήκη της Ρώμης το επιτρέπει! Αρκεί η κατεύθυνση να είναι η ίδια και ο στόχος κοινός, για ενίσχυση της ενότητας, για την ειρήνη, την ασφάλεια και την ευημερία όλων των πολιτών της Ένωσης.

Για τα 60χρονα κλήθηκαν να δώσουν το φωτογραφικό παρόν στις Βρυξέλλες, όσοι ήθελαν και μπορούσαν. Όταν πάρθηκε αυτή η φωτογραφία ήμουν εκεί, στο περιθώριο βέβαια και περίμενα. Ήμουν περίεργη να δω, πόσοι θα ερχόντουσαν για να «γεμίσουν» το πλαίσιο των 60 χρόνων. Είδα εκατοντάδες, κυρίως της δεύτερης γενιάς, της τυχερής γενιάς του Erasmus και άλλων ευρωπαϊκών προγραμμάτων, να τρέχουν βιαστικά στην πλατεία Cinquantenaire, μ΄ένα σάντουιτς στο χέρι, γιατί ήταν το μεσημεριανό τους διάλειμμα, για να προφτάσουν τον φωτογράφο, που περίμενε ανεβασμένος επάνω στην πύλη για την φωτογράφιση. Ήθελαν να είναι εκεί!

Δεν ξεχωρίζουν πρόσωπα στη φωτογραφία, αλλά εμένα μου αρκεί να ξέρω ότι ανάμεσα σ΄αυτές όλες τις πολύχρωμες κουκίδες είναι και κάτι δικό μου και αγαπημένο, της δεύτερης γενιάς, από τους νέους ανθρώπους που αγάπησαν στο σύνολό του τον γεωγραφικό αυτό χώρο και δηλώνουν περήφανα ότι είναι ευρωπαίοι πολίτες, χωρίς να αποποιούνται βέβαια την εθνική τους ταυτότητα. Κάτι σα μια συνέχεια και στο δικό μου ταξίδι, έτσι το είδα.

Ήταν μια θαυμάσια μέρα με ήλιο, καλός οιωνός σκέφτηκα για το νέο – επιβεβλημένο! – σαλπάρισμα!

No tags

Feb/17

26

Trappist 1


Από καιρό έψαχνα την ευκαιρία να γράψω για μια πρώτη μου, την πλέον παράξενη εμπειρία μου, στο Βέλγιο: την επίσκεψη στην ζυθοποιία ενός μοναστηριού της Δυτικής Φλάνδρας. Οι καλύτερες μπύρες έλεγε ο βέλγος φίλος, είναι οι μπύρες Trappist, κι αυτές έχουν το δικαίωμα μόνο έξι συγκεκριμένα μοναστήρια στο Βέλγιο να τις παράγουν. Ένα από αυτά, με διεθνή μάλιστα αναγνώριση, είναι το Brouwerij Westvleteren. Μας κάλεσε να πάμε λοιπόν στο μοναστήρι για μια μπύρα! Το ανήγαγαν οι μοναχοί σε επιστήμη, συμπλήρωσε, όταν είδε το έκπληκτο βλέμμα μου, γιατί τους βοηθούσε να αντέξουν τις μακροχρόνιες νηστείες.
Έπρεπε να έχουμε από μέρες πριν τηλεφωνικώς δηλώσει, πότε ακριβώς θα πάμε, ποιοί είμαστε και με την ευκαιρία αυτή μας ενημέρωσαν ότι δεν θα μπορούσαμε να αγοράσουμε παρά μόνο έξι μικρά μπουκάλια μπύρα ο καθένας για ιδιωτική χρήση. Κι αυτό γιατί ισχύουν σε όλα τα μοναστήρια κάποιοι κανονισμοί αξεπέραστοι.
Η ζύμωση της μπύρας και η περαιτέρω παραγωγή πρέπει να γίνεται, απαραιτήτως, μέσα στους τέσσερις τοίχους του μοναστηριού από τους μοναχούς και με σκοπό τον αποκλειστικό βιοπορισμό του μοναστηριού. Η ζήτηση -και είναι μεγάλη!- δεν επηρεάζει την παραγωγή. Οι μοναχοί υπολογίζουν κάθε χρόνο τα έξοδά τους και ανάλογα τα καλύπτουν με την πώληση μπύρας. Τυχόν χρηματικό περίσσευμα δεν το κρατούν, αλλά το διαθέτουν για φιλανθρωπικούς σκοπούς στην περιοχή και για άτομα που έχουν ανάγκη.
Με εντυπωσίασε το μοναστήρι σ΄αυτή την πρώτη μου επίσκεψη, ο μη καπιταλιστικός τρόπος που σκέφτονταν οι μοναχοί, και η μπύρα του φυσικά, που μόνο εκεί μπορεί κανείς να την δοκιμάσει ή να την αγοράσει σε περιορισμένη ποσότητα, για να μπορούν και άλλοι να την έχουν, όπως απάντησε στην εύλογη απορία μου, ο ευγενέστατος νεαρός μοναχός στο ταμείο.
Η έκπληξή μου, λοιπόν ήταν μεγάλη ακούγοντας την περασμένη εβδομάδα στις ειδήσεις για μια σπουδαία επιστημονική ανακάλυψη: Ένα νέο αστέρι με εφτά πλανήτες γύρω του έδωσε το στίγμα του στο διάστημα και το όνομα αυτού, Trappist 1!
Κρυφογέλασα στη σκέψη, ότι μόνο βέλγοι επιστήμονες θα μπορούσαν να δώσουν ένα τέτοιο όνομα σ΄ένα νέο αστέρι. Δεν έπεσα έξω! Ερευνητές από οκτώ χώρες, με επικεφαλής τον Μισέλ Γκιγιόν, του Ινστιτούτου Διαστημικών Επιστημών και Αστροφυσικής του βελγικού Πανεπιστημίου της Λιέγης, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στην επιθεώρηση «Nature». Τον Μάιο του 2016 ο Γκιγιόν και οι συνεργάτες του είχαν ανακαλύψει τρεις εξω-πλανήτες γύρω από το συγκεκριμένο άστρο, που ονομάσθηκε έτσι επειδή η ανακάλυψη έγινε με τη «μέθοδο της διάβασης» από το ρομποτικό μικρό βελγικό τηλεσκόπιο Trappist διαμέτρου 0,6 μέτρων του Ευρωπαϊκού Νοτίου Αστεροσκοπείου (ESO) στη Χιλή.
«Πρόκειται για ένα εκπληκτικό πλανητικό σύστημα. Όχι μόνο επειδή βρήκαμε τόσους πολλούς πλανήτες σε αυτό, αλλά επειδή όλοι είναι απρόσμενα όμοιοι σε μέγεθος με τη Γη», δήλωσε ο Γκιγιόν.
Προσπερνάω την είδηση σε ό,τι αφορά τις ελπίδες για μια άλλη ζωή σε άλλους πλανήτες, σαράντα έτη φωτός, μακριά από μένα. Και τώρα να ξεκινούσα δεν θα πρόφταινα να τους επισκεφτώ…
Για την σπουδαία ανακάλυψη, όμως, υποσχέθηκα στον εαυτό μου, στην πρώτη ευκαιρία να επισκεφτώ και πάλι το μοναστήρι στη Δυτική Φλάνδρα και να σηκώσω το ποτήρι με μπύρα Trappist στην υγεία αυτών των ευφάνταστων βέλγων επιστημόνων, που έδωσαν ένα τέτοιο όνομα στο μικρό τηλεσκόπιό τους και το έστειλαν για μεγάλες εξερευνήσεις στο διάστημα, μέχρι το συνώνυμο αστεράκι. Γιατί είναι συγκριτικά, μικρό, όπως το Βέλγιο.
Πάντα κρατάει μια έκπληξη για μένα αυτή η χώρα, που ζω τις τελευταίες δεκαετίες. Οι απλοί άνθρωποί της αναλώνονται στο γλωσσικό, που τους χωρίζει. Οι αστροφυσικοί της από την άλλη, σερφάρουν στο διάστημα μέχρι το Trappist, που τους ενώνει και τους κάνει όλους περήφανους. Μικρό και ίσως ασήμαντο, αλλά κάτι τέτοιο δίνει αέρα στα πανιά για το όνειρο!
Είμαι σίγουρη ότι όλοι τους κάποια στιγμή θα πέρασαν από κάποιο μοναστήρι…

No tags

Jan/17

29

Sola scriptura

Δεν έκλεισε ακόμα ο πρώτος μήνας του καινούργιου χρόνου και έχω πάει σε τουλάχιστον τρεις εκδηλώσεις που τον σηματοδοτούν κατά έναν ιδιαίτερο τρόπο. Γιορτάζονται παντού στην Ευρώπη τα 500 χρόνια από την αρχή της Θρησκευτικής Μεταρρύθμισης, όπου πρωτοστάτησε ο Μαρτίνος Λούθηρος, ένας καθολικός μοναχός. Κατάλαβε από την αρχή την σημασία του γραπτού λόγου, γιατί πολλές ήταν οι ερμηνείες που δίνονταν εκείνη την εποχή και κατά το δοκούν από τον καθένα. Υπήρχαν ήδη πολλές μεταφράσεις των Ιερών Κειμένων αλλά και πολλές παραδόσεις στην εκκλησιαστική ζωή, όμως καμιά απ΄αυτές δεν είχε την πηγή της στο αρχικό κείμενο που ήταν γραμμένο στα ελληνικά και στα εβραϊκά. Το αποτέλεσμα ήταν ένα συνονθύλευμα απόψεων επί βασικών θεμάτων που αφορούσαν την ζωή των ανθρώπων και οδηγούσαν σε αδιέξοδα.

Με τη γνωστή Τοιχοκόλληση των 95 Θέσεων στον Καθεδρικό Ναό του Βίττενμπεργκ, αντέδρασε ο Λούθηρος δυναμικά στην πώληση των συχωροχαρτιών εκ μέρους της καθολικής εκκλησίας, σύμφωνα με την διδασκαλία της οποίας, όποιος τα αγόραζε θα λάμβανε συγχώρεση τόσο για τις δικές του αμαρτίες όσο και για τις αμαρτίες αγαπημένων του προσώπων, που είχαν προαποβιώσει. Έτσι κατάφερε ο Λούθηρος να έχει εναντίον του, τον Πάπα τον ίδιον, που τον είχε αφορίσει ήδη και όλη σχεδόν την εκκλησιαστική και κρατική εξουσία. Τον έψαχναν για να τον εξοντώσουν. Τον γλύτωσε ο μέντοράς του, Φρειδερίκος ο Σοφός, στέλνοντας ιππείς να τον απαγάγουν στο δρόμο από την Worms, όπου είχε πάει για να απολογηθεί και να τον φέρουν στον πύργο του Wartburg κοντά στην πόλη Eisenach. Εδώ έμεινε ο Λούθηρος ένα χρόνο κλεισμένος, μέχρι τον Μάρτιο του 1522. Κανείς δεν γνώριζε, όμως, πού βρισκόταν. Φήμες έλεγαν ότι είχε ήδη συλληφθεί και θανατωθεί.

Εκείνος, κλεισμένος στην τεράστια βιβλιοθήκη του πύργου, μελετούσε και σκεφτόταν. Το αποτέλεσμα ήταν, μέσα σε 10 μόνο εβδομάδες να μεταφράσει τα 27 βιβλία της Καινής Διαθήκης από το αρχικό πρωτότυπο ελληνικό κείμενο στα γερμανικά. Αλλά ποιά γερμανικά; Τότε η κάθε περιοχή μιλούσε τη δική της διάλεκτο και ήταν αδύνατο να συνεννοηθούν οι κάτοικοι της Βαυαρίας για παράδειγμα με αυτούς των βορείων γερμανόφωνων περιοχών. Έπρεπε να δημιουργηθεί μια καινούργια κοινή γλώσσα. Το παράπονο του Λούθηρου ήταν ότι δεν υπήρχαν ούτε γραμματικοί ούτε συντακτικοί κανόνες που θα μπορούσε να στηριχθεί για την μετάφραση. Ακολούθησε λοιπόν την κατά λέξη μετάφραση από τα ελληνικά, θέτοντας έτσι τα θεμέλια για μια κοινή γλώσσα σε όλον τον γερμανόφωνο τότε κόσμο. Ο φίλος του, Philipp Melanchthon (το πραγματικό του όνομα ήταν Schwarzerdt αλλά από αγάπη για τα ελληνικά το άλλαξε: Schwarz- «μέλας», και -erdt «χθων») καθηγητής φιλόλογος στο ίδιο μ΄ αυτόν Πανεπιστήμιο του Eisenach, έκανε τις απαραίτητες διορθώσεις στο αρχικό κείμενο που του έστειλε ο Λούθηρος. Ο μεγάλος γερμανός φιλόσοφος και ποιητής Γκαίτε, θα γράψει αργότερα: «Οι Γερμανοί γίνονται κατ΄ αρχάς λαός μετά την μετάφραση της Βίβλου από τον Λούθηρο», θέλοντας έτσι να τονίσει τη σπουδαιότητα της γλώσσας, που πρώτος ο Λούθηρος θεμελίωσε τους κανόνες της.

Τώρα η Καινή Διαθήκη μπορούσε να διαβαστεί το ίδιο παντού στον γερμανικό χώρο. Οι άρχοντες ξεσηκώθηκαν, η επίσημη εκκλησία κήρυξε τον πόλεμο σε αυτή την προσπάθεια, αλλά ο λαός ήταν ενθουσιασμένος και αυτό μετρούσε. Μέσα σε τρεις μήνες εξαντλήθηκαν τα 3000 αντίτυπα, αν και κόστιζε, ενάμισι γκούλντεν το κάθε ένα. Πολλά λεφτά για την εποχή εκείνη. Το 1534 ολοκληρώθηκε η μετάφραση από τον Λούθηρο όλης της Βίβλου.

Μέχρι σήμερα η γερμανική γλώσσα ακολουθεί πιστά και με ευλάβεια τους γραμματικούς και συντακτικούς κανόνες των αρχαίων ελληνικών. Διατηρείται για παράδειγμα η δοτική πτώση κλήσης των ουσιαστικών, που στην Ελλάδα είναι παρελθόν…

Στην ερώτηση, «Γιατί η εστίαση στην Αγία Γραφή;», ο Λούθηρος απάντησε «Sola scriptura», το μήνυμα της σωτηρίας διδάσκεται επαρκώς από την Αγία Γραφή και δεν απαιτείται η προσθήκη εκκλησιαστικών παραδόσεων, αρχή που αποτέλεσε τον θεμελιώδη λίθο της Μεταρρύθμισης και που έφερε τα πάνω-κάτω στο εκκλησιαστικό κατεστημένο της εποχής.

No tags

foto-nf-stecatherine

Φωτό: ΝF

Οι ωραίοι άνθρωποι, τα ωραία πράγματα, οι ωραίες στιγμές είναι μια δρασκελιά από σένα! Μπορεί να μην είναι μεγάλα, φαντασμαγορικά  και ανεπανάληπτα ούτε να θέλουν να ορίζουν τη ζωή και το μέλλον σου, αν και δεν το αποκλείω κι αυτό.

Κάποια μικρά και ασήμαντα, αυτά που μπορεί κανείς και τα εφαρμόζει με το που τα σκέφτεται ή που προκύπτουν, είναι, λένε οι ειδικοί, που δίνουν την μέγιστη ικανοποίηση, γιατί το αποτέλεσμα είναι άμεσο και το έχεις μπροστά σου. Είναι μια κίνηση, για παράδειγμα, να σηκωθείς δηλαδή από τον καναπέ της αδράνειας και να αγκαλιάσεις το αγαπημένο σου πρόσωπο. Ένα χαμόγελο με την καλημέρα. Η απόφαση να βγεις δυο βήματα στο μπαλκόνι και παρά το κρύο, που σε τσούζει στο πρόσωπο, να κοιτάξεις ψηλά το αποψινό φεγγάρι, μια λεπτή ασημένια πινελιά στον ξάστερο ουρανό με ευθυγραμμισμένη την Αφροδίτη αριστερά επάνω. Η ομορφιά σε όλη την απλότητα, που γαληνεύει την ψυχή.

Ήταν το βράδυ της δεύτερης μέρας των Χριστουγέννων. Η κόρη επέμενε να βγούμε μια βόλτα στη νυχτερινή πόλη. Θες το κρύο, θες ο φόβος που είχε παραλύσει τις ευρωπαϊκές μεγαλουπόλεις, μετά το άνανδρο κτύπημα στη χριστουγεννιάτικη υπαίθρια αγορά του Βερολίνου, συνέχιζα για ώρα να αρνούμαι να αφήσω τη σπιτική θαλπωρή και ασφάλεια. Την Grande Place στολισμένη, την έχω δει, άλλωστε τόσα χρόνια όλο τα ίδια, αντέτεινα. Μα αλλού θα μας πήγαινε, είπε. Μια φίλη της περίμενε εμάς για να ξεκινήσει κι εκείνη για τον ίδιον προορισμό. Όλοι και όλα δηλαδή είχαν συνωμοτήσει να με βγάλουν από τη βολή μου…

Φτάσαμε στην Sainte-Catherine, την επιβλητική εκκλησία στο κέντρο των Βρυξελλών, την στιγμή ακριβώς που άρχιζε η προβολή των Origami Lights στην πρόσοψη, ευγενική προσφορά της Ιαπωνίας προς το Βέλγιο για τα 150 χρόνια της μεταξύ τους φιλίας και συνεργασίας και στο πλαίσιο των Plaisirs d´Hiver. Θα ευχόμουν να είσασταν εκεί! Ν΄ ακούγατε τις καμπάνες από το τέμπλο του Shinto να αναγγέλουν το ταξίδι, σε 3D, στην παραδοσιακή και σύγχρονη χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου. Να βλέπατε τα χρώματα και τα σχήματα να εναλλάσσονται στα ρελιέφ των τοίχων της εκκλησίας. Να βλέπατε τους πελαργούς με ανοιχτά διάπλατα τα φτερά τους να μπαινοβγαίνουν στα καμπαναριά της εκκλησίας και να τραβάνε πέρα, πάνω από τις ολάνθιστες κερασιές. Το μαβί της μπουκαμβίλιας να αναρριχάται αργά μέχρι ψηλά την κορυφή και να χάνεται στον νυχτερινό ουρανό. Πράσινα λιβάδια και δάση από μπαμπού να έρχονται και να γλιστρούν απαλά στο πλάι και να δίνουν τη θέση τους σε ήρεμα ποτάμια και γλυκόστρωτες λίμνες. Και μετά τα κύματα… Τι ομορφιά εκεί μπροστά στα έκπληκτα μάτια εκατοντάδων ανθρώπων που άφησαν, όπως εγώ, τη οικεία νωχελική κατάσταση, για το κάτι που δεν προμηνυόταν δα από την αρχή και εξαιρετικό, αυτό δηλαδή που θα άξιζε την «θυσία». Κι όμως! Ήταν ό,τι καλύτερο μπορούσε να περάσει μπροστά από τα μάτια μου στο τέλος μιας δύσκολης χρονιάς. Με αντάμειψε και με το παραπάνω η απόφαση να σηκωθώ και να πάω.

Και σήμερα, στη αρχή μιας άλλης χρονιάς, όλα τα ωραία είναι μπροστά, σ΄ όσους έχουν μάτια να τα δουν και να τα πιστέψουν. Άδειες οι σελίδες στην ατζέντα της ζωής σου ακόμα. Βάλε μπόλικο χαμόγελο από την αρχή σε κάθε σελίδα, πολλή αγάπη και μια ιδέα λησμονιάς από τώρα για όσα μπορεί να σε λυπήσουν και να σε πικράνουν. Και πάρε την απόφαση να ξεκινάς την κάθε μέρα για ένα νέο «ταξίδι», κοιτώντας πάντα ψηλά για οδηγία. Και πρόσμενε τα όμορφα και ωραία, που δεν μπορεί παρά να ρθούνε.

Και μη ξεχνάς, μικρό ή μεγάλο το «ταξίδι», πάντα με ένα πρώτο βήμα ξεκινάει, και αυτό θα πρέπει να το κάνεις εσύ ο ίδιος!

Καλή χρονιά!

No tags

ep-buildingΑν με ρωτούσατε πριν δέκα χρόνια, για την προοπτική να συμπεριληφθούν στην ευρωπαϊκή  πολιτική ατζέντα θέματα Θρησκευτικής Ελευθερίας, θα απαντούσα με βεβαιότητα, πως όχι. Όχι γιατί δεν θα ήταν ένα θέμα για διάλογο, ούτε ότι δεν θα ενδιέφερε τον κόσμο, αλλά – πώς να το κάνουμε – δεν ήταν κάτι, που ως θέμα θα μπορούσε να απασχολήσει σοβαρά την πολιτική της Ευρώπης τότε. Η Θρησκευτική Ελευθερία ήταν πλήρως κατοχυρωμένη σε πλήθος εθνικών συνταγμάτων και σε αμέτρητες ευρωπαϊκές διακηρύξεις και διατάξεις. Μέχρι και σήμερα ο καθένας είναι ελεύθερος να πιστεύει και να ασκεί τα θρησκευτικά του καθήκοντα, ζώντας στα πλαίσια μιας δημοκρατικής κοινωνίας, ακολουθώντας τους κανόνες της. Δεν θα υπήρχαν δηλαδή κορυφαία σημεία αναφοράς για έναν διακρατικό διάλογο τότε.

Όμως τα πράγματα έχουν αλλάξει εδώ και πολύ καιρό. Η Ευρώπη καλείται πλέον να πάρει πολιτική θέση σε θέματα Θρησκευτικής Ελευθερίας και να διαχειριστεί καταστάσεις, που δεν διαδραματίζονται στα εδάφη της, αλλά οι συνέπειές τους την ταλανίζουν και την ίδια.

Κάπου 5 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν αυτή τη στιγμή σε χώρες ανά την υφήλιο, όπου δεν τους επιτρέπεται να ασκούν ελεύθερα τα θρησκευτικά τους καθήκοντα. Θρησκευτικές και ιδιαίτερα χριστιανικές μειονότητες στενάζουν κυριολεκτικά κάτω από το βάρος της μισαλλοδοξίας εκ μέρους  συνανθρώπων τους  χωρίς όρια αλλά και χωρίς λόγο.

Αυτή η ωμή παγκόσμια πραγματικότητα ήταν και το θέμα ενός συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε πριν λίγες μέρες στους χώρους του Ευρωκοινοβουλίου. Θρησκευτικοί αρχηγοί, μέλη ανθρωπιστικών οργανώσεων, επιστήμονες-ερευνητές, πολιτικοί και άλλοι παράγοντες, που είχαν κληθεί να συμμετέχουν στη συζήτηση έφεραν παραδείγματα από τις διάφορες χώρες που ζουν και τόνισαν παράλληλα την ανάγκη της εκπαίδευσης στα σχολεία και την ευθύνη της οικογένειας προκειμένου τα παιδιά να μεγαλώνουν σε ένα περιβάλλον, το οποίο είναι ανεκτικό στο διαφορετικό και μάλιστα σε σχέση με τις θρησκευτικές πεποιθήσεις του άλλου.

Όταν ακούμε, για παράδειγμα, για διωγμούς χριστιανών ο νους μας πάει ίσως στις ρωμαϊκές κατακόμβες και σε άλλους πολιτισμούς ξένους προς τον ευρωπαϊκό. Οι εικόνες, που βλέπουν τα μάτια μας όμως καθημερινά τα τελευταία χρόνια, είναι αμείλικτες. Συνάνθρωποί μας βασανίζονται  μέχρι θανάτου πολλές φορές, μόνο και μόνο γιατί έτυχε να ζουν σε τόπους που η Θρησκευτική Ελευθερία είναι έννοια άγνωστη και ξένη και όπου άνθρωποι με άλλες αξίες ορίζουν την τύχη τους και την ζωή τους. Τι κάνει η Ευρώπη για όλα αυτά, ήταν στο τέλος το ερώτημα.

Πολλές οι εισηγήσεις και άλλες τόσες οι αναφορές για την ανάγκη διαλόγου, δια-θρησκευτικού και δια-εκκλησιαστικού, μεταξύ κρατών και εκκλησιών και εκκλησιών μεταξύ τους, τόσο εντός των συνόρων της Ευρώπης όσο και εκτός. Γιατί όταν μιλάμε για Θρησκευτική Ελευθερία, την εννοούμε ως ανθρώπινο δικαίωμα για τον καθέναν και με παγκόσμια ισχύ, τόνισε ένας σύνεδρος, εθελοντής-συνεργάτης ενός ανθρωπιστικού κέντρου στον Λίβανο, αναφερόμενος στη συνέχεια στα 400.000 παιδιά στη Συρία, που δεν θα μπορέσουν και φέτος να πάνε στο σχολείο.

Το δικό μου ιδιαίτερο ενδιαφέρον κίνησε το απογευματινό πρόγραμμα, με τίτλο, «Το μέλλον των  Ιουδαϊκών Κοινοτήτων στην Ευρώπη». Πίστευα μέχρι εκείνη τη στιγμή, πως ειδικά αυτή η θρησκευτική κοινότητα, τουλάχιστον στην Ευρώπη και με το Ολοκαύτωμα στην πλάτη δεν θα έπρεπε να αποτελεί αντικείμενο συζήτησης.

Δεν ήταν τόσο η παρουσία του Προέδρου του Ευρωκοινοβουλίου, Μάρτιν Σούλτς, καθώς και των Αντιπροέδρων, Αντόνιο Ταγιάνι και Φρανς Τίμμερμαν, ούτε η πρόσκλησή τους για τη δεξίωση μετά στην εμβληματική αίθουσα «Yehudi Menuhim», με αποκλειστικά kosher εδέσματα, που πρώτη φορά άλλωστε δοκίμαζα, και με εντυπωσίασαν. Περισσότερο τράβηξε την προσοχή μου, η επίσημη ανακοίνωση του Μάρτιν Σούλτς, πως τα Ευρωπαϊκά Όργανα έχουν ορίσει τον μεν Αντιπρόεδρο του Ευρωκοινοβουλίου, Αντόνιο Ταγιάνι, ως υπεύθυνο του Διαλόγου σε ανώτατο βαθμό, σύμφωνα με το άρθρο 17 της Συνθήκης της Λισαβόνας, ανάμεσα στα Ευρωπαϊκά Όργανα και τις Εκκλησίες και Θρησκευτικές Κοινότητες, που είναι αναγνωρισμένες, σύμφωνα με τους νόμους που ισχύουν στο κάθε κράτος μέλος. Ο δε Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Φρανς Τίμμερμαν, ορίστηκε, ως ο υπεύθυνος για την πρακτική εφαρμογή του άρθρου αυτού. Πιο ψηλά δεν θα μπορούσε να τεθεί ο πήχης από άποψη αρμοδίων προσώπων.

Αλλά επ΄ αυτού στο επόμενο. Όπως και για την ενεργό παρουσία του Μπερνάρ-Ανρί Λεβί (Bernard-Henri Lévy), του μεγάλου σύγχρονου γάλλου φιλοσόφου και ιδρυτή του κινήματος „Nouveaux Philosophes“(Νέοι Φιλόσοφοι), που έκλεισε και την συνεδριακή βραδιά.

No tags

Bruxelles-EgliseSteCatherineΜία-μία οι καθολικές εκκλησίες των Βρυξελλών αδειάζουν. Το χριστεπώνυμο ποίμνιο της πρωτεύουσας περνά κάπου αλλού τα κυριακάτικα πρωινά του, πάντως όχι στην εκκλησία της ενορίας του. Οι καμπάνες των εκκλησιών αυτών έχουν πάψει από χρόνια να καλούν τους πιστούς στη λειτουργία, επειδή κάποιοι κάτοικοι της περιοχής ήθελαν την ησυχία τους και τον κυριακάτικο ύπνο τους. Πέτυχαν λοιπόν την σιωπή των καμπαναριών. Τα άλλα ήλθαν μετά από μόνα τους …

Ο Επίσκοπος των Βρυξελλών αποφάσισε, ότι είναι πολλές οι 108 εκκλησίες που υπάρχουν στην πόλη και αν όχι όλες, τουλάχιστον οι περισσότερες πρέπει να κλείσουν ή να αλλάξουν χρήση. Δεν πάει ο κόσμος τις Κυριακές στην εκκλησία και τα κόστη για τους πέντε-δέκα πιστούς, κυρίως ηλικιωμένους, που απαιτεί η λειτουργία τους είναι αντιστρόφως ανάλογα με το αποτέλεσμα. Άνοιξε έτσι τον ασκό του Αιόλου και ανάγκασε «πιστούς» και «απίστους» ενορίτες – όλοι μας μπαίνουμε σε μια ανοιχτή εκκλησία και ανάβουμε ένα κεράκι γιατί ποτέ δεν ξέρεις, μούλεγε φίλος τις προάλλες! – να βγουν από το καβούκι τους και τη σιωπή τους. Με ένα ευρώ το χρόνο «φόρο» για κάθε κάτοικο της ενορίας, μπορούν να καλυφθούν τα κόστη λειτουργίας, απάντησαν στον Επίσκοπο. Με έρευνα έδειξαν, ότι οι «πιστοί» καθολικοί, αυτοί δηλαδή που πηγαίνουν κάθε Κυριακή στην εκκλησία είναι κάπου 144.000, ενώ ο Επίσκοπος ισχυρίζεται ότι μόλις περνούν τους χίλιους στην πόλη!

Στο μόνο που υποχώρησε είναι στο να αλλάξει την απόφαση, ώστε η επιβλητική εκκλησία της Αγίας Αικατερίνης στο κέντρο των Βρυξελλών να μη γίνει κλειστή αγορά, όπως προβλεπόταν (είχα γράψει παλιότερα γι΄ αυτό) αλλά να παραμείνει εκκλησία, έστω και κλειστή προς το παρόν. Εξάλλου ανέφερε, ότι πολλά κτίρια εκκλησιών έχουν δοθεί σε ορθόδοξους, σέρβους και ρουμάνους για τις ανάγκες Λατρείας του Δόγματός τους. Όσες μένουν δεν συμφέρουν τον εκκλησιαστικό προϋπολογισμό. Θα μπορούσαν να γίνουν σχολεία, που πάσχει η πόλη, είπε.

Πώς έφτασε ο Επίσκοπος, λογικά ορμώμενος βέβαια και βάση στατιστικών, σε μια τέτοια ρηξικέλευθη απόφαση; Είναι τα κόστη λειτουργίας για τα κτίρια, που τον τρόμαξαν; Όχι τόσο, απάντησε ο ίδιος, όσο η αλλαγή πλεύσης των πιστών, στις Βρυξέλλες και παντού στην Ευρώπη, τις τελευταίες δεκαετίες. Δεν πάνε οι άνθρωποι πια στην εκκλησία και οι εκκλησίες δεν είναι ο τόπος που γράφεται η οικογενειακή ιστορία των ενοριτών. Σε κάποιες εκκλησίες που διακονούν κάποιοι «χαρισματικοί» ιερείς μαζεύεται κόσμος. Οι άλλες μένουν άδειες και δείχνουν μια θλιβερή εικόνα.

Στα καθ΄ ημάς τώρα, διάβαζα σήμερα για την απεργία των εργαζομένων σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις στην Ελλάδα, με αίτημα τη μη λειτουργία των καταστημάτων τις Κυριακές, γιατί ούτε ωφέλιμο είναι αυτό για τους καταναλωτές, ούτε αναγκαίο.

Και θυμήθηκα, πως κάπως έτσι ξεκίνησε και σε κάποιες δυτικές χώρες, πριν κάποιες δεκαετίες, με την έμμεση κατάργηση δηλαδή της κυριακάτικης ανάπαυσης. Για τους «πιστούς» χριστιανούς αυτό σήμαινε κατάργηση της Κυριακάτικης Λατρείας, όπως την είχαν μάθει από τους γονείς τους. Ανοιχτά καταστήματα τις Κυριακές, σχολικές και άλλες δραστηριότητες τα κυριακάτικα πρωινά, δεν επέτρεπαν πλέον στην οικογένεια να εκτελέσει τα εκκλησιαστικά της καθήκοντα, με αποτέλεσμα να μένουν άδειες οι εκκλησίες, με λίγους ηλικιωμένους να φυλάνε Θερμοπύλες …

Τίποτα δεν έρχεται τελικά από μόνο του! Αίτιο και αιτιατό, που λένε και οι φυσικοί …

No tags

UK-EU-flagsΟ πρώτος χρόνος που έζησα εκτός Ελλάδος ήταν και ο τελευταίος της χώρας πριν μπει στην τότε ΕΟΚ. Με ένα πανεπιστημιακό πτυχίο στην τσέπη και την περηφάνια της νιότης, που τα ξέρει όλα και τα θέλει όλα έφτασα στο Αμβούργο της Γερμανίας. Είχα γαλουχηθεί με την ιδέα της υπεροχής, έναντι των ξένων, λόγω Πλάτωνα, Αριστοτέλη και Σωκράτη. Γράφτηκα στο εκεί Πανεπιστήμιο για μεταπτυχιακό και ένιωθα έτοιμη να αντιμετωπίσω τους πάντες και τα πάντα. Μέχρις εκείνο το πρωί στην πανεπιστημιακή κλινική του Έπεντορφ. Η νοσοκόμος ζήτησε να επαναλάβω την υποχρεωτική για όλους τους ξένους ακτινογραφία, γιατί η πρώτη έδειξε ότι έπασχα από φυματίωση! Με όσα γερμανικά ήξερα τότε προσπάθησα να της εξηγήσω ότι κάποιο λάθος θα έγινε, γιατί εγώ, σε αντίθεση με όλους τους υπόλοιπους αφρικανούς που περίμεναν στην ουρά, ερχόμουν κατευθείαν από μια ευρωπαϊκή χώρα και στην Ευρώπη η συγκεκριμένη ασθένεια είχε από δεκαετίες εκλείψει. Δεν ήθελα να υποστώ δεύτερη ανώφελη ακτινοβολία. Με ένα ζόρι που δεν ήμουν συνηθισμένη με πήγε πάλι στα εργαστήρια. Ήμουν από χώρα εκτός Ευρώπης μου είπε αυστηρά, σχεδόν επιτιμητικά και εκείνη έπρεπε να ακολουθήσει την διαδικασία που ισχύει γι΄αυτές τις «τρίτες» χώρες, χωρίς καμιά εξαίρεση. Πολύ με πείραξε, αυτό το «τρίτες χώρες», περισσότερο από την πιθανή ασθένεια, καθώς ήμουν και σίγουρη ότι δεν την είχα. Μου θύμιζε πεινασμένα παιδάκια με πρησμένες κοιλιές και άλλα τέτοια τραγικά.

Λίγες μέρες αργότερα, στις 8 το πρωί χτυπάει το κουδούνι στο σπίτι. Ο σύζυγός μου είχε ήδη φύγει νωρίς για το Πανεπιστήμιο και ήμουν μόνη. Μια κυρία εμφανίστηκε στην πόρτα και μου ζήτησε να μπει. Φαντάστηκα ότι θα ήταν κάποια γειτόνισσα ή τέλος πάντων κάποια γνωστή της οικογένειας για να μας χτυπήσει τέτοια ώρα το κουδούνι. Την ρώτησα, αν ήθελε καφέ. Αντί για απάντηση με ρώτησε πού είναι η κρεβατοκάμαρά μας! Την κοίταξα παράξενα αλλά το βλέμμα της δεν μου άφηνε περιθώρια για άρνηση. Ξέστρωσε το κρεβάτι με μια απότομη κίνηση, άνοιξε συρτάρια, μπήκε στο μπάνιο και μέτρησε τις οδοντόβουρτσες. Την ακολουθούσα σα χαμένη. Στην κουζίνα άπλωσε στο τραπέζι ένα ντοσιέ και άρχισε τις ερωτήσεις. Πότε και που παντρευτήκαμε με τον άνδρα μου, από τι χρήματα ζούμε και αν εργάζομαι και που; Της είπα ότι το επάγγελμά μου είναι δικηγόρος αλλά δεν το εξασκώ. Με κοίταξε κάπως διφορούμενα. Δεν την κατάλαβα την απάντησή της μόνο τις τελευταίες λέξεις έπιασα, ότι τάχα ξέρει ότι υπάρχουν πολλά ελληνικά εστιατόρια στην πόλη… Όταν έμεινα και πάλι μόνη είχα εκείνη τη στυφή γεύση στο στόμα και στην καρδιά, ότι ήμουν μια οποιαδήποτε «τρικοσμική» γι΄αυτή την υπάλληλο, όπως έμαθα εκ των υστέρων, που έκανε απλά τη δουλειά της, να ανακαλύψει δηλαδή παράνομους οικονομικούς μετανάστες, που με δήθεν νόμιμα χαρτιά, εικονικού γάμου για παράδειγμα, εισέβαλαν στη χώρα.

Ένα χρόνο αργότερα από το περιστατικό αυτό, πραγματοποιήθηκε επιτυχώς η ένταξη της Ελλάδας στην τότε ΕΟΚ. Αυτόματα και χωρίς ιδιαίτερες διαδικασίες από «τριτοκοσμική» έγινα ισότιμη πολίτις σε όσα ευρωπαϊκά κράτη έζησα και ζω μέχρι σήμερα και έτσι με αντιμετωπίζουν πλέον οι δημόσιες υπηρεσίες της κάθε ξένης χώρας. Έχω πάντα το ελληνικό μου διαβατήριο, αλλά σπάνια το χρησιμοποιώ γιατί αρκεί η ελληνική αστυνομική μου ταυτότητα, όπως ισχύει για όλους τους υπόλοιπους ευρωπαίους. Ήταν για μένα, μετά τις πρώτες τραυματικές εμπειρίες, ως «τριτοκοσμική», θέμα αξιοπρέπειας να έχω ίδια δικαιώματα με τους υπηκόους του εκάστοτε κράτους και να με αντιμετωπίζουν ισότιμα. Και σε περιπτώσεις που δεν συνέβαινε αυτό – «ξινοί» υπάρχουν παντού! -, ως πολίτις της μετέπειτα Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ήξερα να διεκδικώ το δίκιο μου γιατί ένιωθα αυτή τη μεγαλόπνοη ιδέα των Σούμαν, Μονέ, Άντεναουερ και άλλων σοφών ευρωπαίων που οι περισσότεροι διαπνέονταν από χριστιανικά ιδεώδη, σαν δίχτυ ασφαλείας κάτω από τα πόδια μου. Και δεν αναφέρομαι σε οικονομικά ή άλλα οφέλη, αλλά στα μικρά και καθημερινά, που αντιμετωπίζει κάθε ξένος υπήκοος σε άλλη χώρα. Σκέφτομαι, λοιπόν, τα όσα θα κληθούν οι βρετανοί υπήκοοι να αντιμετωπίσουν σε χώρες της ΕΕ, ως «τριτοκοσμικοί» πλέον συν τοις άλλοις, μετά το πρόσφατο δημοψήφισμα υπέρ της εξόδου της χώρας των από την ΕΕ.

Μπορεί να είναι έτοιμος κανείς να ρισκάρει πολλά στη ζωή του, αλλά το άθλημα της σχοινοβασίας, χρειάζεται δίχτυ ασφαλείας από κάτω, αλλιώς είναι παιχνίδι με τη φωτιά, εις βάρος του σχοινοβάτη φυσικά πάντα!

No tags

Older posts >>